حدادعادل: برخورد رضوی با کلمات، شبیه به هنر خاتمکاری بود
به گزارش مشرق و به نقل از اطلاعات نیوز، امروز، شنبه ۳۰ خرداد، مراسم ختم زندهیاد بهروز رضوی با حضور جمعی از مسئولان، هنرمندان و اهالی رسانه در مسجد بلال سازمان صدا و سیما برگزار شد. پس از تلاوت آیاتی...
به گزارش مشرق و به نقل از اطلاعات نیوز، امروز، شنبه ۳۰ خرداد، مراسم ختم زندهیاد بهروز رضوی با حضور جمعی از مسئولان، هنرمندان و اهالی رسانه در مسجد بلال سازمان صدا و سیما برگزار شد.
پس از تلاوت آیاتی از قرآن کریم، مجری مراسم پیام تسلیت محمدرضا عارف، معاون اول رئیسجمهور، را قرائت کرد. در بخشی از این پیام آمده است:
«درگذشت این هنرمند فرهیخته و تأثیرگذار کشورمان موجب تأثر و اندوه فراوان شد. آن هنرمند گرانقدر با چندین دهه فعالیت حرفهای در عرصههای رادیو، تلویزیون، گویندگی و روایتگری فرهنگی، نهتنها با صدای آشنای خود در ذهن و خاطره نسلهای مختلف ایرانی ماندگار شد، بلکه به بخشی از حافظه شنیداری ملت ایران تبدیل گردید. تسلط کمنظیر ایشان بر زبان و ادب فارسی، همراه با اخلاق حرفهای، وقار و تعهد فرهنگی، نام و یاد او را در تاریخ رسانه کشور جاودانه خواهد ساخت.
این مصیبت را به خانواده محترم آن مرحوم، اهالی فرهنگ و هنر، جامعه رسانهای کشور و همه دوستداران ایشان تسلیت عرض میکنم و از درگاه خداوند متعال برای آن عزیز سفرکرده رحمت و مغفرت الهی و برای بازماندگان صبر و شکیبایی مسئلت دارم.»
پس از قرائت پیام معاون اول رئیسجمهور، فضای مسجد بلال با مرثیهخوانی و ذکر مصیبت حضرت اباعبدالله الحسین (ع) معطر گردید. در ادامه این مراسم، پیام تسلیت «پیمان جبلی»، رئیس سازمان صدا و سیما خوانده شد. متن پیام رئیس رسانه ملی به این شرح است:
«بسم الله الرحمن الرحیم
درگذشت استاد فرزانه و صدای جاودان ایران، جناب آقای بهروز رضوی را به همکاران ارجمندم در سازمان صدا و سیما و جامعه هنری کشور تسلیت میگویم. آن هنرمند نامی، صداپیشه، بازیگر و گوینده چیرهدست، راوی باورمند حماسهها، قصهها و آرمانهای شکوهمند ملتی بزرگ بود. با صدایی که در تاروپودش عشقی زیبا به وطن و تعهدی والا به میراث گرانبهای ادبیات غنی، تاریخ و تمدن این مرزوبوم بافته شده بود؛ صدایی که خاطره طنین گرم، رسا، موقر و بااحساسش از حافظه ملت قدردان و هنردوست ایران زدوده نخواهد شد.
ضایعه فقدان این همکار پیشکسوت و یکی از الگوهای نسلهای حاضر و آینده رادیو و تلویزیون، برای خانواده محترم آن مرحوم، اهالی رسانه، هنرمندان کشور و همه دوستداران فرهنگ و فضیلت، اندوهی بزرگ است. از خداوند متعال برای آن عزیز فقید، رحمت واسعه الهی، آرامش ابدی و همنشینی با نیکان و صالحان و برای بازماندگان گرانقدر، صبر جمیل و اجر جزیل مسئلت دارم.»
داوود نماینده: بهروز رضوی یک آموزگار ذاتی و شخصیتی بیانتها بود
بخش دیگری از این مراسم به بیان خاطرات دوستان و همکاران قدیمی این استاد فقید اختصاص داشت. «داوود نماینده»، از گویندگان و دوبلورهای پیشکسوت کشورمان، با حضور در پشت تریبون، در رثای دوست و همکار دیرین خود سخن گفت.
نماینده با اشاره به گیرایی کلام رضوی از همان دوران نوجوانی بیان کرد: «کلام و گفتار بهروز از همان دوران مدرسه چنان جذابیتی داشت که بیشتر دانشآموزان را مجذوب خود میکرد. او از همان زمان علاقه عجیبی به آموختن و یاد دادن به دیگران داشت؛ بهروز در حقیقت یک مدرس ذاتی بود.»
وی در ادامه با بیان اینکه ابعاد شخصیتی بهروز رضوی بسیار عمیق و بیانتها بود، با خواندن شعری با مضمون «سفر کردم به هر شهری رسیدم / به غیر از شهر عشق چیزی ندیدم…»، افزود: «او همیشه و بدون تعارف، آموزگاری دلسوز بود و در کنار بسیاری از ما حضور داشت تا آنچه را که باید بدانیم، به ما بیاموزد. روحش شاد و یادش تا همیشه گرامی باد.»
مرتضی حافظی: بهروز رضوی ستون استوار رادیو و احیاگر واژهها بود
در ادامه این مراسم، «مرتضی حافظی» از گویندگان و برنامهسازان باسابقه رادیو، در جایگاه سخنران قرار گرفت و از منظر یک گوینده حرفهای، به بررسی ابعاد فنی، هنری و شخصیتی زندهیاد بهروز رضوی پرداخت.
حافظی در ابتدای سخنان خود با اشاره به اینکه ویژگیها و فضایل این استاد فقید پیش از این بارها گفته شده و در انبوه آرشیوهای تصویری، پادکستها و فایلهای صوتی به روشنی پیداست، بیان کرد: «آقای رضوی بدون شک یکی از ستونهای اصلی رادیو و هنر گویندگی در کشور ما بود. البته ما بزرگان دیگری نیز در این عرصه داریم که امیدواریم سالهای سال در قید حیات باشند و از وجود پربرکت و دانش آنها بهرهمند شویم.»
تلاقی صدای بینظیر و دانش عمیق
وی در تشریح جایگاه هنری زندهیاد رضوی گفت: «اگر بخواهیم از نگاه یک گوینده حرفهای به جایگاه ایشان بنگریم، باید اذعان کرد که او تمامی ویژگیهای استانداردی را که یک گوینده تراز اول باید داشته باشد، در خود جمع کرده بود. نخستین ویژگی، طنین صدای ایشان بود که بسیار پرحجم و واقعاً بینظیر جلوه میکرد؛ صدایی که از منظر استانداردهای حرفهای و اصطلاحات رایج در دنیای گویندگی، در بالاترین سطح کیفی (صدای سر و سینه با رزونانس کامل) قرار داشت.»
این گوینده پیشکسوت، ابزار دانش و آگاهی را دومین ویژگی متمایزکننده بهروز رضوی دانست و افزود: «داشتن صدای خوب تنها یک ابزار اولیه است، اما آنچه استاد رضوی را به اوج رساند، بهرهمندی از دانش، آگاهی، عشق و علاقه بینظیر به این حرفه بود. او مهارت شگرفی در ادای کلمات داشت؛ به گونهای که واژههای بیجان و مکتوب را با لحن و بیان جادویی خود زنده میکرد و به آنها روح میبخشید. همین مهارت کمنظیر باعث میشد تا ارتباطی بسیار عمیق، گیرا و عالی با شنوندگان و مخاطبان خود برقرار کند.»
وقار در گفتار و تعهد به ادبیات پارسی
حافظی در بخش پایانی سخنان خود به خصوصیات فردی و اخلاقی این هنرمند فقید اشاره کرد و خاطرنشان ساخت: «یک وقار خاص و ویژه، همواره در رفتار و هم در گفتار استاد رضوی موج میزد. او برای جایگاه هنر خود ارزش فراوانی قائل بود و هرگز هر متنی را برای اجرا نمیپذیرفت. این گزیدهکاری، نشئتگرفته از تعهد عمیق او به حفظ حریم ادبیات فارسی و فرهنگ غنی ایرانزمین بود.»
وی در پایان با ابراز تأسف از این ضایعه بزرگ گفت: «بیشک جای خالی استاد رضوی در رادیو برای همیشه و به شدت احساس خواهد شد. در سالهای گذشته عزیزان و بزرگان زیادی را در این عرصه از دست دادهایم؛ یاد و خاطره همه آنها، بهویژه استاد بهروز رضوی را گرامی میداریم و برای روح بلندشان آرامش طلب میکنیم.»
غلامعلی حداد عادل: صدای نجیب بهروز رضوی، قابِ زرینِ ادبیات و سرمایه بیبدیل رسانه بود
در بخش دیگری از مراسم گرامیداشت زندهیاد بهروز رضوی، «غلامعلی حداد عادل» با حضور در جایگاه، سخنان خود را با ذکر نام پروردگار و عرض تسلیت به مناسبت ایام سوگواری حضرت اباعبدالله الحسین (ع) و ماه محرم آغاز کرد. وی با بیان اینکه از پیش قصد سخنرانی نداشته و صرفاً به پاس احترام به مقام شامخ استاد رضوی در این محفل حضور یافته است، بنا به درخواست برگزارکنندگان، به بیان نکات ظریف و تأملبرانگیزی درباره ابعاد هنری و شخصیتی این گوینده نامدار پرداخت.
هنر گویندگی؛ قابی برای تجلی تابلوهای ادبی
حداد عادل سخنان خود را با اشاره به یک مضمون ظریف ادبی آغاز کرد و گفت: «در میان اهالی ادب مضمونی رایج است که میگوید: “شعرگویان جان فدای شعرخوانان میکنند / شعرخوانان جان فدای شعرفهمان میکنند”. این حقیقت مسلمی است که بسیاری از اوقات، یک شاعر شعر بسیار نغز و زیبایی میسراید، اما کاری که یک گوینده توانا و مسلط با آن متن ادبی (چه نظم و چه نثر) میکند، شبیه به هنرنمایی یک قابساز چیرهدست با یک تابلوی نقاشی است.»
وی در تشریح این استعاره افزود: «بسیاری از تابلوهای نقاشی فاخر، جلوه و شکوه خود را مدیون قابی هستند که آنها را در بر گرفته است. کسانی که در عرصه هنر تجربه دارند میدانند که چه ظرافتها و ریزهکاریهایی نیاز است تا یک قاب بتواند به یک تابلوی نقاشی جان ببخشد. در عالم گفتار و رسانه نیز، یک گوینده توانا عیناً همین کار را با یک قطعه ادبی انجام میدهد و زندهیاد بهروز رضوی، استادِ بینظیرِ این قاببندیِ صوتی بود.»
پیشینهای به وسعت نیم قرن همراهی و تعهد
عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام در ادامه به سابقه آشنایی دیرینه خود با مرحوم رضوی اشاره کرد و یادآور شد: «آشنایی من با استاد رضوی به پاییز و زمستان سال ۱۳۵۸ و اوایل بهار ۱۳۵۹ بازمیگردد؛ زمانی که بنده عضو شورای سرپرستی صدا و سیما بودم. در آن ماههای پرالتهاب که تلویزیون و رادیو شرایط خاصی داشت و ما با گرفتاریها و چالشهای متعددی روبرو بودیم، به صورت دائم و از نزدیک با ایشان سروکار داشتم. از همان نزدیک به پنج دهه پیش، متوجه شدم که آقای رضوی از جمله هنرمندانی است که از دل و جان با انقلاب اسلامی و فضای معنوی و دینی پدیدآمده در کشور، همراهی و همسویی عمیقی دارد.»
وی افزود: «از همان زمان، طنین صدای او در گوش من ماندگار شد. بعدها در مناسبتهای مختلف، چه در برنامههای “رادیو فرهنگ” و چه در سایر شبکهها، شنونده صدای گرم او بودم. حتی گاهی این افتخار و لطف نصیب من میشد که آثاری از خودم با مقدمه و صدای دلنشین استاد رضوی آغاز و پخش شود.»
نجابت در صدا و «خاتمکاری» در ادای کلمات
حداد عادل در بخش پایانی سخنان خود به واکاوی ویژگیهای فنی و شخصیتی این گوینده پیشکسوت پرداخت و تصریح کرد: «بهروز رضوی شخصیتی نجیب داشت و این نجابت، عیناً در صدای او نیز متبلور بود. یکی از بارزترین خصوصیات حرفهای ایشان، امانتداری در ادای واژگان بود؛ او کلمات را کاملاً “سالم” پرداخت میکرد و هرگز سر و ته واژهها را در حین خوانش نمیخورد.»
وی با تشبیه هنر گویندگی رضوی به صنایع دستی اصیل ایرانی خاطرنشان کرد: «نحوه برخورد او با کلمات، درست شبیه به هنر “خاتمکاری” بود؛ با همان دقت، ظرافت و هندسه دقیق در کنار هم چیدن اجزا. او با ابعاد کلام آشنا بود و صدای او، همواره دعوتی گیرا برای فهمیدن عمیق مطالب به شمار میرفت. بیشک، بهروز رضوی یکی از بزرگترین و ارزندهترین سرمایههای سازمان صدا و سیما بود که نام و نشانش برای همیشه در تاریخ رسانه این مرز و بوم جاودانه خواهد ماند.»