خسارت خودروهای نامتعارف را چه کسی می‌پردازد؟

کامران نرجه – روزنامه اطلاعات: بر اساس تبصره‌های ۳و ۴ماده ۸قانون بیمه شخص ثالث مصوب ۱۳۹۵ خسارت مالی واردشده به خودروهای نامتعارف زیان‌دیده در حوادث رانندگی صرفاً تا میزان خسارت متناظر با گران‌ترین خودرو متعارف از طریق بیمه‌نامه شخص ثالث یا مقصر حادثه قابل جبران خواهد بود .

منظور از خودرو متعارف، خودرویی است که قیمت آن کمتر از پنجاه درصد سقف تعهدات بدنی که در ابتدای هر سال مشخص می‌شود(مبلغ دیه) باشد.  نرخ دیه کامل انسان در سال ۱۴۰۴هم برای ماه‌های غیرحرام یک میلیارد و ۶۰۰میلیون تومان و در ماه‌های حرام معادل ۲میلیارد و ۱۳۳میلیون تومان تعیین شده است. یعنی شرکت های بیمه در تصادفات رانندگی حداکثر ۵۰۰ میلیون تا یک میلیارد تومان از خسارت وارده به خودرو زیان دیده را می پردازند.

بدیهی است در تمامی تصادفات، رانندگان خودروهای گران قیمت و غیرمتعارف حتی اگر مقصر حادثه نباشند، با زیان سنگین روبرو خواهند شد که بیمه نامه شخص ثالث راننده مقصر جبران کننده آن نیست. زیرا میزان خسارت وارده به این خودروها معمولاً از خسارت وارده بر خودرو متناظر متعارف بسیار بیشتر است.

در این شرایط زیان‌دیده دو راه بیشتر ندارد یا از پوشش بیمه بدنه خود برای جبران مازاد خسارت وارده استفاده کند یا اینکه به مراجع قضائی مراجعه کرده و بر اساس قانون مسئولیت مدنی یا قاعده فقهی لاضرر آنرا از مقصر حادثه دریافت کند. در صورت انتخاب گزینه دوم، راننده مقصر باید علاوه بر تعهدات بیمه شخص ثالث خود، تاوان ضرری را بدهد که ناشی از رشد نرخ تورم و گرانی خودروهای نامتعارف است.

چنین رویه ای در هیچ نقطه دنیا معمول نیست که فردی را بابت یک‌خسارت مالی تا ده‌ها برابر ارزش وسیله نقلیه خود و تعهدات بیمه شخص ثالث جریمه کنند. اکنون که تعداد خودروهای غیرمتعارف در سطح خیابان ها حدود ۵۰ درصد کل خودروها و سقف تعهدات بیمه برای جبران خسارت تصادفات رانندگی کمتر از پنجاه درصد سقف تعهدات بدنی(نرخ دیه) است، در اغلب تصادفات هردوطرف پرونده یعنی راننده مقصر و راننده زیان دیده به شدت خسارت خواهند کرد و صنعت بیمه هرگز تأمین کننده آرامش آنها نیست.

پیشنهاد جدید بیمه مرکزی برای طراحی یک محصول جدید بیمه‌ای و پوشش بیمه‌ای خاص برای افزایش سقف تعهدات فعلی بیمه شخص ثالث، اگرچه صرفاً به نفع شرکت های بیمه گر است، اما می تواند بخشی از دغدغه مردم را تصادفات رانندگی برطرف کند. این پوشش بیمه‌ای مالکان خودروهای زیان‌دیده نامتعارف را هم از مراجعه به بیمه بدنه خودرو خود و همچنین شکایت و مراجعه به محاکم قضایی بی نیاز خواهد کرد.