جوابیه بنیاد سینمایی فارابی به یک نقد

به گزارش مشرق و به نقل از اطلاعات نیوز؛ در پی انتشار گزارشی با عنوان «فارابی و پرسش سرمایه‌گذاری‌های بی‌پاسخ؛ چرا «دختر پری‌خانوم»؟»، بنیاد سینمایی فارابی جوابیه‌ای منتشر کرد که طبق قانون مطبوعات در ادامه آمده‌است.

پیش از هر مطلبی لازم به تاکید است که مدیران بنیاد سینمایی فارابی به نقش نقد تخصصی و فنی رسانه‌ها در پیشبرد کیفیت و ارتقای سطح تولیدات سینمای ایران باور دارند و از همه رسانه‌ها و منتقدان محترم که با نگاه حرفه‌ای و بی‌طرفانه به نقد آثار تولیدشده می‌پردازند، قدردانی می‌کنند. این متن نیز با تکیه بر همین نگاه تنظیم شده تا مسیر نقد عالمانه و منصفانه و درهای گفت‌وگوی حرفه‌ای در سینمای ایران باز بماند.

فیلم «دختر پری‌خانوم» یکی از ۱۵ اثر مورد حمایت بنیاد سینمایی فارابی در سال ۱۴۰۴ است که در مسیر انتخاب و حمایت بنیاد، همه مراحل کارشناسی را طی کرده و در نشست‌های تخصصی پیچینگ و ارزیابی جمعی با حضور سینماگران و متخصصان برجسته بررسی شده و از نظر مضمون و معیارهای فرهنگی، هنری، خلاقیت روایت و توان اجرایی، مورد توجه داوران قرار گرفته است.

در پاسخ به پرسش‌هایی که به تصریح درباره چرایی سرمایه‌گذاری بنیاد مطرح شده است نیز شایسته است یادآوری کنیم:

۱. ماموریت بنیاد سینمایی فارابی صرفاً معطوف به گیشه و بازگشت سرمایه اقتصادی نیست. اساساً اهداف فارابی در حمایت از سینمای ایران، فراتر از معیارهای صرفاً تجاری تعریف شده است و شامل توسعه فرهنگ سینمایی، حمایت از گونه‌های مختلف، و تقویت ظرفیت‌های خلاقانه سینماگران ایرانی و توجه به تکثر مخاطبان است.

۲. اگر بنا بود که تنها بازگشت اقتصادی و فروش گیشه در دستور کار قرار گیرد، بسیاری از آثار درخشان سینمای ایران پس از انقلاب که اکنون جزو میراث فرهنگی بنیاد و سینمای کشور محسوب می‌شوند، هرگز تولید نمی‌شدند؛ آثاری که امروز مورد احترام مخاطبان، سینماگران، منتقدان و جشنواره‌های مهم بین‌المللی هستند.

۳. فارابی به‌عنوان نهاد ملی سینمای ایران موظف است به تنوع ژانرها، گونه‌ها، مخاطبان و صدای هنرمندان توجه کند و سهمی از حمایت را برای پروژه‌هایی در نظر بگیرد که ممکن است در دیگر بخش‌ها و مجموعه‌ها کمتر دیده شوند، یا ظرفیت رشد فرهنگی، هنری و بین‌المللی داشته باشند. همان‌گونه که در فعالیت‌های بین‌المللی بنیاد نیز سابقه و وظیفه معرفی و حمایت از سینمای ایران در جشنواره‌ها و بازارهای جهانی وجود دارد.

۴. گونه‌هایی مانند فانتزی و آثار هنری – از جمله «دختر پری‌خانوم» – مخاطبان خاص خود را در سینما دارند که باید آنها را به رسمیت شناخت، همچنان که این ژانر می‌تواند نقش مهمی در پشتیبانی از فرهنگ اصیل، روایت‌های بومی و حضور در عرصه‌های جهانی و بازارهای جهانی داشته باشد؛ امری که بخشی از راهبرد و وظایف حمایتی بنیاد در جهت توسعه سینمای ایران است.

۵. سینمای ایران از دیرباز تلاش کرده است که همه گونه‌ها و موضوعات را در دل خود جای دهد؛ اما متاسفانه در سال‌های اخیر، تولید آثار هنری که گاهی توفیق بین‌المللی آن‌ها، بسیار بیش از گیشه داخلی است، به ورطه تولید زیرزمینی با منشا سرمایه‌گذاری‌ خارجی کشیده شده است. در این میان، نهادهای مختلف سینمایی داخلی نیز در طول چند سال اخیر، به بهانه توجه به «گیشه» به طور کامل از این حوزه پا پس کشیده‌اند. در چنین شرایطی، به نظر می‌رسد که بنیاد سینمایی فارابی به عنوان نهاد ملی سینمای ایران موظف است که در حد بضاعت مالی اندک خود، این گونه از آثار را مورد توجه قرار دهد و اجازه ندهد که این نوع از فیلم‌ها که تولیدشان در سینمای ایران لازم است و مخاطبان و علاقمندان خود را دارد، به طور کامل به گونه‌ای زیرزمینی بدل شود.

۶. در دوره جدید مدیریت بنیاد، تأکید جدی بر شفافیت، ارزیابی دقیق فنی و بودجه‌ای و پرهیز از هرگونه هزینه‌کرد بی‌مبنا وجود دارد. از این‌رو، در همه پروژه‌های مشارکتی، اولویت آن است که تهیه‌کنندگان نیز شریک مالی بنیاد باشند تا فیلمسازان نه تنها به‌عنوان دریافت‌کنندگان بودجه، بلکه به‌عنوان یکی از شرکای فیلم در سود و زیان ساخت یک اثر هنری باشند؛ مشارکتی که با سقف حدود ۵۰ درصدی بنیاد در هزینه‌های ساخت، ریل‌گذاری شده و همین ساختار هم باعث می‌شود هر پروژه با مسئولیت‌پذیری مضاف اقتصادی، فنی و هنری توسط مؤلفین فیلم‌ها در بازاریابی داخلی و خارجی دنبال شود.

در پایان، مجددا از همه رسانه‌ها و اصحاب نقد دعوت می‌کنیم تا با نگاه حرفه‌ای، دقیق و منصفانه، فرایندهای تولید و سرمایه‌گذاری بنیاد سینمایی فارابی را دنبال کنند، چرا که توسعه سینمای ملی نیازمند گفت‌وگوی سازنده، احترام متقابل و توجه به اهداف بلندمدت فرهنگی است.