بورس در رقابت با بازارهای سرمایه درخشان جلوه نکرد/ افت بازدهی بورس زیر سایه بازتوزیع ریسک

به گزارش اطلاعات نیوز، هفته دوم بهمن ۱۴۰۴ بازار سرمایه نمایی متضاد از نوسان و بازدهی را به نمایش گذاشت؛ بازاری که هم علائم ضعف عمیق در ریزساختار خود داشت و هم تلاش می‌کرد با استفاده از «پشتیبانی سهم‌های بزرگ»، بخشی از مسیر نزولی هفته‌های اخیر را جبران کند.

در این هفته، شاخص کل بورس تهران رشد محدودی را تجربه کرد اما این رشد تنها توانست بخش بسیار کوچکی از عقب‌نشینی‌های قبلی را جبران کند و تأییدی بر بهبود پایدار نبود. در مقابل، شاخص هم‌وزن که نشان‌دهنده وضعیت کلی شرکت‌ها به‌ویژه شرکت‌های کوچک و متوسط است، همچنان تصویری نگران‌کننده از رکود عمق یافته در بازار ارائه می‌دهد.

روند خروج نقدینگی حقیقی این هفته نیز ادامه پیدا کرد و بر اساس گزارش‌ها حدود ۲.۲ همت (هزار میلیارد تومان) پول حقیقی از بازار سهام خارج شد که نشان‌دهنده کاهش اعتماد معامله‌گران خرد به روند آتی بازار است.

خروج نقدینگی در شرایطی رخ داد که بازار تلاش کرد با هر شیوه ممکن از فشار فروش بکاهد و با حمایت از نمادهای بزرگ در گروه‌های فلزات اساسی و فرآورده‌های نفتی تا حدی شاخص کل را مثبت نگه دارد.

تحلیلگران تحولات این هفته را در بستر روند نزولی چند هفته اخیر ارزیابی می‌کنند و بر این باورند که در هفته اول بهمن نیز شاخص کل بیش از ۱۰ درصد افت کرده و خروج حدود ۱۹ همت پول حقیقی را تجربه کرده بود که از بازتوزیع ریسک و خروج سرمایه‌گذاران از سهام حکایت داشت. این نماگرهای منفی، توضیح می‌دهند که چرا حتی رشد محدود اخیر نتوانست موج جدیدی از تقاضا ایجاد کند.

تمرکز بر نمادهای بزرگ برای جبران ریزش

در یک نگاه کلی هفته دوم بهمن نقطه عطفی یا نشانه قطعی بازگشت بازار نبود بلکه بورس دست به عصا بود و با نقدینگی در حال خروج، تمرکز بر نمادهای بزرگ و شاخصی که تنها تلاش کرد کم‌جان خود را از روند نزولی جدا کند؛ وضعیتی که اگر عوامل بنیادین و اعتماد سرمایه‌گذاران بهبود نیابد، ادامه خواهد داشت.

نگاهی به بازدهی بورس در این هفته نشان‌دهنده رشد ۱.۹۳ درصدی شاخص کل است؛ به‌طوری که نماگر اصلی بازار در پایان هفته به سطح چهار میلیون و ۵۹ هزار واحد رسید. این رشد هرچند عدد قابل توجهی به نظر می‌رسد، اما در مقایسه با افت سنگین هفته گذشته، نشانه بازپس‌گیری بخش کوچکی از ریزش‌ها بهبه شمار می‌رود.

شاخص هم وزن که وضعیت کلیت نمادها را بهتر منعکس می‌کند، در هفته دوم بهمن افت ۱.۲۸ درصدی را تجربه کرد و به سطح یک میلیون و ۱۲ هزار واحد رسید.

این وضعیت نشان می‌دهد که صعود بازار بر دوش چند صنعت بزرگ و نمادهای شاخص‌ساز بوده و بدنه اصلی بازار همچنان با کمبود تقاضای موثر روبه‌رو است.

سرمایه‌گذاران در فاز احتیاط

ارزش و حجم معاملات نیز نشانه‌های روشنی از احتیاط معامله‌گران است. میانگین حجم معاملات روزانه در هفته دوم بهمن حدود ۲۳.۸ میلیارد برگه سهم و میانگین ارزش معاملات خرد نزدیک به ۱۴.۶ همت ثبت شد؛ ارقامی که نسبت به دوره‌های پررونق بازار فاصله معناداری دارد و حکایت از کم‌رمقی جریان دادوستدها دارد.

روند خروج سرمایه حقیقی از بورس نیز ادامه پیدا کرد و در هفته دوم بهمن حدود ۲.۲ همت پول حقیقی از بازار سهام خارج شد که نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از سرمایه‌گذاران همچنان به تداوم روند صعودی اطمینان ندارند و ترجیح می‌دهند در حاشیه بمانند.

ثبت ۴۰۰ هزار واحد نوسان منفی

فردین آقا بزرگی؛ کارشناس بازار سرمایه در گفت‌وگو با خبرنگار ایمنا اظهار کرد: بازار در هفته گذشته تحت تاثیر مسائل و ریسک‌های سیاسی ژئوپولتیک و تهدیدهای مکرر با ابهامات و چالش جدی روبه‌رو بود به همین دلیل در مجموع از اول بهمن نزدیک به ۴۰۰ هزار واحد نوسان منفی داشته است.

وی با اشاره به رسیدن شاخص کل به چهار میلیون و ۵۰ هزار واحد گفت: در یک نگاه کلی شاخص کل از ابتدای سال تاکنون نزدیک به ۴۵ درصد بازدهی به ثبت رسانده البته این رقم در شاخص هم وزن کمتر است و به حدود ۲۸ نیم تا ۳۰ درصد می‌رسد.

کارشناس بازار سرمایه با اشاره به رسد ۴۵ درصدی شاخص آزاد شناور در سال جاری یادآور شد: به نظر می رسد چون بیشتز توجهات به شاخص کل متمرکز می‌شود، شرکت‌های پروزن بیشتر سعی می‌کنند که این شاخص رراتحت کنترل قرار دهند به همین دلیل شاخص کل در فرابورس تا این لحظه نزدیک به ۲۷ درصد و شاخص هم وزن فرابورس نیزنیز همین رقم بازدهی نداشته است.

وی تاکید کرد: در صورتی که کف شاخص خرداد را پس از جنگ ۱۲ روزه مبنا قرار دهیم، شاخص‌های کل و هم وزن بورس نزدیک به ۶۳ درصد بازدهی ثثبت کرده‌اند.

سود و زیان مزیت نقدشوندگی

آقابزرگی با اشاره به بازدهی کمتر بورس از بازارهای موازی ادامه داد: آمارها نشان می‌دهد بورس نسبت به دیگر بازارها آنچنان درخشان جلوه نکرده و این موضوع دلیل مزیت نقدشوندگی بورس است که اگر سرمایه‌گذاران و فعالان بارار به ویژه افراد مبتدی و غیرحرفه‌ای با کوچکترین تهدیدی روبه‌رو شوند، بلافاصله سهام خود را می فروشند.

وی افت شاخص‌های بازار در شرایط کنونی را یک روند طبیعی دانست و افزود: برخی نطر برخی مسئولان که از اصطلاح رفتار هیجانی برای سهامداران استفاده می‌کنند که خلاف واقع است، در واقع سرمایه محاسبه‌گر و ترسو است و حساب شده کار خود را انجام می دهد بنابراین در صورتی که مورد تهدید واقع شود، سعی می کند به شکلی خود را از فضای پرریسک خارج کند.

آقابزرگی بازارهای ارز و طلا را رقبای اوراق بهادار معرفی کرد و گفت: به همین دلیل باید ساز و کاری فراهم شود که به معنای واقعی بتوانیم این منابع نقد را در بازار سرمایه حفظ کنیم، زیرا خروج پول حقیقی به شکل پیاپی افکار و اعتماد عمومی را به مرور زمان کاهش می‌دهد که اتفاق خوبی نیست.

سهام شرکت‌های بزرگ مورد توجه فعالان بازار

وی تاکید کرد: در صورتی که به هر دلیل صف‌های فروش در بازار یکباره ایجاد شود و آنچه در سازمان بورس به نام رفتار هیجانی توصیف می‌شود اتفاق بیفتد، سهم‌هایی هستند که در هر نوع بازاری معامله می‌شوند و سرمایه‌گذاران دغدغه‌ای برای فروش آنها ندارد و اکنون این گونه سهام بیشتر مورد نظر فعالان بازار قرار گرفته است.

کارشناس بازار سرمایه همچنین چشم‌انداز سرمایه‌گذاران بلندمدت، حقوقی ها و نهادهای سرمایه‌گذاری را بلندمدت دانست و گفت: آنها به فراز و نشیب های کوتاه مدت نگاه نمی کنند اما تا وقتی اصلاح بنیادی در نحوه تعامل با دنیا برقرار نکنیم وضعیت اقتصادی ما به همین شکل پیش خواهد رفت و دولت ضعیف خواهد شد.

وی با اشاره به احتمال سرایت مشکلات دولت به طرف‌های قرارداد آن همچون بانک‌ها، صندوق‌های بازنشستگی، پیمانکاران و ببنگاه‌های اقتصادی ادامه داد: گوشه کوچکی از تاثیرات ناشی از قطعی برق، گاز و آب در عملکرد میان دوره‌ای شرکت‌هایی همچون گروه فولاد را می‌توان دید، البته شرکت‌های گروه پالایش رشد بسیار قابل توجهی نسبت به دوره مشابه و حتی سال مالی گذشته خود داشتند.

آقابزرگی تصریح کرد: نگرانی بزرگ این است که دوباره در انتهای سال مالی یا حتی گاهی چند روز قبل از برگزاری مجمع عمومی، یک نامه از سوی پخش و پالایش و دولت و شرکت نفت صادر می‌شود که نرخ خوراک را افزایش پیدا کرده که از سود آنها کم می‌شود و این موارد جزو ریسک‌های بازار ما هستند.

به گزارش ایمنا، بازارهای مالی و سرمایه‌ای در هفته دوم بهمن، ابتدا تحت تاثیر ریسک جنگ و سپس خبرهای مذاکرات ایران و آمریکا، نوسانات زیادی را تجربه کردند. در میان بازارها، اگرچه بازار سهام یک بازگشت امیدوارکننده داشت، اما نتوانست ریزش‌های سهمگین هفتنه نخست بهمن را جبران کند.

با توجه به تجربه‌های گذشته از گفت‌وگوهای ایران و آمریکا، نمی‌توان پیش‌بینی دقیقی از نتیجه این دور از مذاکرات داشت به همین دلیل، سرمایه‌گذاران برای ورود یا خروج از بازارها سردرگم هستند.